Onderzoek Journalistiek & Internet


Digitale Kanalen VI: Fieldhockey.tv


Fieldhockey.tv: de toekomst van internet-tv is al begonnen: Een van de eerste echte internettelevisiekanalen is van Nederlandse bodem: Fieldhockey.tv zendt 24 uur per dag - nu nog gratis - vooral Nederlandse hockeywedstrijden uit. Fieldhockey.tv is op dit moment met name 'registratie', zelfs zonder commentaar. "Interviews en reportages werden minder bekeken." Terwijl Hilversum nog met plannen voor digitale themakanalen in de weer is, bestaat er al meer dan een jaar een heus themakanaal dat via internet uitzendt - zelfs vierentwintig uur per dag. Fieldhockey.tv is een initiatief van voormalig hockey-bondscoach Roelant Oltmans en het Engelse bedrijf Narrowstep, een internationale pionier op het gebied van internet-tv.

Het bedrijf in London kocht twee jaar geleden goedkoop bandbreedte in en bouwde een technische omgeving waarin nu al tientallen internet-tv-kanalen worden uitgezonden. Zoals High.tv, een zender met avontuurlijke sporten. Of Research.tv, met wetenschappelijke reportages gemaakt door Engelse universiteiten. De 'content' is steeds in handen van andere partijen, meestal die van het gelieerde The Content Company. De exploitatie gebeurt door afzonderlijke bedrijven. Zo is Fieldhockey.tv gevestigd in Hoofddorp, met vijf medewerkers in dienst. Fieldhockey.tv zendt elke week alle wedstrijden van de Nederlandse hockeycompetitie, zowel mannen als vrouwen, uit in samenvattingen van ongeveer een kwartier per duel. Ook zijn er beelden van de Duitse, Belgische en Nieuw-Zeelandse competities en natuurlijk de grote internationale toernooien.

Nog geen tv-gevoel
De beelden van Fieldhockey.tv openen in een apart venster, waarna er een keuze is uit vijf verschillende snelheden. Alleen die van 400 kbps en 800 kbsp zijn goed om het hockeyspel echt te kunnen volgen. De beelden op een volledig scherm bekijken is mogelijk, al moet daarvoor wel eerst de juiste optie worden gevonden. Een 'streaming-snelheid' van 800 kbps valt te halen bij de huidige gemiddelde ADSL-abonnementen die ongeveer tussen de 20 en 40 euro per maand kosten.

Een echt gevoel alsof je naar televisie ziet te kijken, geeft Fieldhockey.tv nog zeker niet. Op een computerscherm zijn supersnel bewegende beelden, zoals een kleine hockeybal die met hoge snelheid op een doel afgaat, moeilijk te volgen. De oplossing ligt in hogere snelheden. Bij een aantal andere internet-tv-kanalen zet moederbedrijf Narrowstep al 1200 of 1500 kbps (1,2 tot 1,5 Megabit per seconde) in, vertelt Fieldhockey.tv-directeur John Goedegebuure. "Bij die snelheden is het voor het oog bijna hetzelfde als televisie. Ik zag onze beelden een tijdje terug tijdens een demonstratie op een groot scherm geprojecteerd en dat was perfect, daar was ik best trots op."
Volgens Goedegebuure is een gemiddelde snelheid van iets meer dan 1 Mb/s al voldoende voor beeldvullende internet-tv. Fieldhockey.tv zit daar nu nog niet op, maar andere kanalen van Narrowstep al wel. Nederland loopt volgens Goedegebuure achter op breedbandgebied doordat veel mensen nog altijd kiezen voor de abonnementen met de allerlaagste snelheid. "Dat is vooral de schuld van de kabelbedrijven die de snelheden hier niet om hoog willen gooien. In Amerika zijn de gemiddelde kabelsnelheden 3 Mb/s terwijl veel Nederlanders nog met slechts 256 Kb/s over de kabel surfen."

Wie naar Fieldhockey.tv kijkt, moet goed opletten. De spelsituaties lijken elkaar soms wel erg snel op te volgen. Is de montage zo strak of is er een andere oorzaak? Die moet waarschijnlijk gezocht worden in het gebrek aan gesproken commentaar. De televisiekijker is gewend dat sportbeelden vergezeld gaan van een gesproken stem. Dat merk je pas als het er niet is. Want Fieldhockey.tv heeft een commentaarloze omgeving. Dat heeft zo zijn charme: het geroep van het publiek en geluid van de sticks zijn beter hoorbaar dan ooit. Maar je mist er ook veel door: want wie maakte nou net dat doelpunt?

Goedegebuure: "Ja, je mist een dimensie. Het is op termijn wel de bedoeling dat er een voice-over bij komt, maar op dit moment kiezen we ervoor om de samenvattingen zo snel mogelijk online te hebben. Met commentaar erbij zouden we dan nog een dag extra kwijt zijn aan de montage. Nu staan alle beelden van de wedstrijden van zondag er in ieder geval maandagochtend op."

Geen vraag naar journalistiek
Interviews en reportages zijn bij Fieldhockey.tv schaars. "In het begin hebben we wel een aantal interviews gedaan, bijvoorbeeld met hockeycoaches, maar daar bleek helemaal geen vraag naar. De interviews werden beduidend minder vaak aangeklikt en ook eerder afgebroken." Desondanks is er nog wel een aantal journalistieke mogelijkheden voor de internetzender. Goedegebuure denkt bijvoorbeeld aan een talkshow waarin deskundigen de hockeybeelden analyseren. "Dat is ook interessant voor jongeren die nog heel intensief met hun sport bezig zijn."
Verder doet Fieldhockey later deze maand verslag van een benefietwedstrijd tussen internationals en landelijke policici. "Dan willen we natuurlijk Wouter Bos ondervragen als hij zit uit te puffen op de bank." Veel (journalistieke) 'content' heeft de site van Fieldhockey.tv bepaald niet. Op het moment van schrijven is de v¾¾rpagina zelfs helemaal leeg. De kijker kan het bij het venster met de beelden en de opties houden. "De komende tijd willen we de site toegankelijker maken en meer metadata aan de videoclips toe voegen zodat mensen gemakkelijker beelden 'on demand' kunnen opvragen." Want dat is hÚt grootste verschil met normale tv volgens Goedegebuure: bij Fieldhockey.tv zijn alle samenvattingen ook nog eens 'on demand' te bekijken.

Kijkcijfers
Na 1 jaar en 1 maand hebben is tot nu toe 900.000 keer naar Fieldhockey.tv gekeken. "Een jaar geleden had ik dat aantal te weinig gevonden, maar achteraf valt het nog mee. De rest van onze website is namelijk op dit moment nog lang niet wat het zou moeten zijn. En vergeleken met de andere internetkanalen van Narrowstep doet Fieldhockey.tv het best goed. Bovendien zijn dit unieke bezoekersaantallen." De drukste dagen zijn de maandagen en de dinsdagen als de samenvattingen van het weekend erop staan. Wekelijks komen er nu zo'n 20 tot 22 duizend mensen op de site. En die kijken ook Úcht, zegt Goedegebuure. De gemiddelde tijd dat ze op de site blijven is 20 minuten. De helft van de kijkers komt uit Nederland. Verder zijn Groot-Brittannië, Amerika en Canada goed vertegenwoordigd. Daar wonen veel Nederlandse 'expats' die naar de hockeybeelden komen kijken, weet Goedegebuure. "Maar we hebben ook een vaste kijkersgroep uit Japan. Zo'n vijftig Japanners kijken wekelijks naar onze site."

Over 36 maanden wil Goedegebuure op een totaal van 10 miljoen kijkers zitten. "Uiteindelijk verwacht ik 1 miljoen kijkers per maand. Hockey is ons nationale exportproduct. Daar moet vele malen meer mee te doen zijn. De Nederlandse hockeycompetitie is de belangrijkste van deze sport wereldwijd. Als er straks ook meer Indiërs in Nederland komen spelen, dan zullen ze ook in India de wedstrijden wekelijks willen volgen. Vergelijk het met de Koreanen en Japanners die naar Nederlandse clubs werden gehaald voor de verkoop van merchandising. En wij kijken hier toch ook naar de Engelse voetballiga?"

In India werkt Fieldhockey.tv al aan een uitrol, via het grote kabelbedrijf Atlas. Die begint in december met televisie-uitzendingen via (A)DSL. Een van de aangeboden zenders is Fieldhockey.tv. Goedegebuure: "Atlas wil daarmee in een jaar 2,5 miljoen aansluitingen halen en in zes jaar zelfs 45 miljoen." Ook het grote Amerikaanse kabelbedrijf Comcast zet in op internet-tv. "Terwijl zij op de kabel al 450 kanalen aanbieden! Kennelijk is er nog behoefte aan meer. Dat kan internet brengen," aldus Goedegebuure. "Cruciaal is volgens hem dat internet gemakkelijker op het tv-toestel te zien zal zijn. Die mogelijkheden ontluiken, met bijvoorbeeld Microsofts Media Center. "Je moet je tv gemakkelijk als monitor kunnen gaan gebruiken. Dat gaat gebeuren."

2000 euro per keer
Fieldhockey is bij elke hoofdklasse-wedstrijd met drie camera's aanwezig. Hoeveel kost dat het beginnende bedrijfje? Goedegebuure: "De productie kost ongeveer 1.500 euro, en inclusief de montage minder dan 2.000 euro. We kunnen dus heel goedkoop werken. Toch is de kwaliteit van de beelden even goed, zo niet beter, dan de hockeybeelden op Studio Sport."
Goedkoop zijn de uitzendingen ook. "We zenden point-to-point uit. Pas als de bezoeker zich meldt maken we kosten. Op termijn zou je verschillende prijzen aan bezoekers uit verschillende landen kunnen rekenen op basis van de prijs die de bandbreedte kost."
Maar de internetzender is nu nog helemaal gratis. "Niet voor elk internetkanaal zullen de kijkers zelf moeten betalen. Wij werken in eerste instantie met sponors en adverteerders." Nu al krijgen kijkers uit Nederland andere korte commercials te zien dan die uit andere landen. "Dat is ook een voordeel van internet-tv: ik weet precies wie er op welk moment naar welk soort beelden kijkt. Dat is natuurlijk buitengewoon interessant voor adverteerders. Ze kunnen een hele nauwkeurige doelgroep bereiken."
Goedegebuure denkt nog verder en verwacht dat binnen afzienbare tijd internet-tv-kanalen hun advertentiezendtijd via een internetveiling zullen aanbieden.

Ook naar digitale tv
Narrowstep, het bedrijf dat Fieldhockey.tv technisch mogelijk maakt, is ook voor de Britse publieke omroep bezig het archiefmateriaal geschikt te maken voor digitale themakanalen. In Nederland is de publieke omroep met netcoordinator Joop Daalmeijer iets dergelijks van plan. Narrowstep komt onder meer met MajestyTV, een internetkanaal met alleen maar beelden van koninklijke families. In meerdere talen. Want: "In Duitsland vreten ze die rommel," zegt Goedegebuure.

Op andere beschikbare distributiemiddelen dan internet, zoals KPNs Digitenne of UPC's digitale kabeltvpakket, heeft Fieldhockey.tv ook haar oog laten vallen, maar dat is voorlopig nog niet aan de orde. "Daarvoor is onze kwaliteit nog niet goed genoeg. Dan moeten we bijvoorbeeld inderdaad een voice-over hebben en meer vormgeving en aankleding."

Politieke propagandazenders
Goedegebuure verwacht dan ook dat over een jaar van nu er meer Nederlandse internetkanalen zullen zijn. Maar zullen die ook vooral sport en entertainment uitzenden, of valt er met de nieuwe uitzendmogelijkheden ook nog meer serieuzere dingen te doen? "Je kan denken aan nieuwszenders die meer ruwe 'footage' uitzenden van nieuwsgebeurtenissen. Of zenders die verslag doen van actualiteiten met meerdere interpretaties. Bijvoorbeeld PvdA-tv of VVD-tv. Ik snap niet dat de politiek niet inziet dat ze dankzij internet helemaal geen zendtijd bij de publieke zenders meer nodig hebben."

Ook ziet hij veel mogelijkheden in internet-tv in het onderwijs. "Met beeld en geluid kun je jongeren van tegenwoordig veel sneller iets bijbrengen dan met dikke boeken." Zowel studenten als universiteiten zouden er ook financieel baat bij hebben. "Stel je eens voor dat elk college live uitgezonden zou worden en ook nog eens on demand beschikbaar zou zijn. Universiteiten kunnen dan meer studenten aannemen en de studenten kunnen bijvoorbeeld overdag een baantje nemen en de studie in hun vrije tijd doen." Goedegebuure is nog in onderhandeling met andere partijen in de sportwereld over zenders voor andere sporten. Hij denkt dat 250.000 euro per jaar aan advertenties voldoende is om op internet een themakanaal in de lucht te houden.
Narrowstep faciliteert al een aantal andere internetsportzenders: Cycling TV, Global Golf TV, Global Sport TV, Sport Box TV, World Badminton, British Rally TV en Swedish Match Tour. Een muziekkanaal is er ook al, ondanks de complexiteit van het auteursrecht: Detonator TV speelt 7 dagen per week videoclips in de genres hardrock en gothic.

Mobiele illusie?
Het rapport De Eindeloze Ether van het tijdschrift De Ingenieur wekte deze zomer de verwachting dat binnenkort iedereen dankzij UMTS op zijn mobieltje of andere draagbare apparaten naar tv-beelden zal gaan kijken. Bij Fieldhockey.tv zien ze dat helemaal niet gebeuren. "In geloof absoluut niet in tv op je mobiel," zegt Goedegebuure. "Je gaat niet in de bus naar tv zitten kijken. Dat is ook veel te duur op dit moment. Geen hond is zo gek om voor het kijken naar het journaal een tientje te betalen." De bandbreedte is voor de telecombedrijven te kostbaar en dat zal de komende jaren niet veranderen. "Voor UMTS zijn de winstmarges klein. UMTS zal niet brengen wat de bedrijven hoopten toen ze voor miljarden aan licenties kochten. Je zou kunnen zeggen dat met de veiling van de UMTS-licenties uiteindelijk staatsschuld is omgezet in bankaire schulden van telecombedrijven..."

Links:
Fieldhockey.tv
Narrowstep.com
Detonator.tv
High.tv