Mogen journalisten persoonlijk aansprakelijk worden gesteld?

woensdag 1 juni 2016

Onlangs werden twee journalisten van EenVandaag door de rechter aansprakelijk gehouden voor een uitzending over medische apparatuur van het bedrijf Terumo. Ook hun werkgever AVROTROS werd aansprakelijk gesteld. Mogen journalisten zomaar persoonlijk aansprakelijk worden gesteld?

Als je in vaste dienst bent, zal normaal gesproken de werkgever aangesproken worden. Het is dus opmerkelijk dat hier werknemers aansprakelijk werden gehouden. De rechter was van mening dat de redacteuren een belangrijke rol hebben vervuld bij de voorbereiding én de samenstelling én vaststelling van de inhoud van de uitzendingen. Ook hebben zij zich via een blog en een radio-interview daarmee verbonden. Zij hebben zich dan ook evenals AVROTROS aan een onrechtmatige daad tegen Terumo schuldig gemaakt en zijn voor de daardoor door Terumo geleden schade samen met AVROTROS hoofdelijk aansprakelijk. De kans is overigens groot dat de werknemers de schade weer op hun werkgever kunnen verhalen, omdat werknemers alleen opdraaien bij schade die zij veroorzaken door opzet of grove schuld.

Hoofdelijke aansprakelijkheid

Bij een publicatie of uitzending afkomstig van een freelancer was het al gebruikelijker dat bij - mogelijke - onrechtmatige publicatie zowel de uitgever als de freelancer aangesproken worden, of allebei. Dat houdt ‘hoofdelijke aansprakelijkheid’ in, althans ten opzichte van de buitenwereld. Aansprakelijkheid onderling is weer een ander verhaal.

Uitgever als eerste aangesproken

Over het algemeen zal de uitgever als eerste worden aangesproken. Die is het makkelijkst op te sporen. Ook is het vrij zeker dat die een eventuele schadevergoeding kan betalen en voor een rectificatie kan zorgen. Dat gebeurt natuurlijk alleen indien de publicatie inderdaad onrechtmatig is. Bij de beoordeling daarvan vindt een afweging plaats tussen het recht op vrije meningsuiting en het recht op bescherming van eer en goede naam en het recht op privacy.

Hierbij speelt een rol wat de gepubliceerde feiten of verdenkingen zijn, de te verwachten gevolgen van de publicatie, de ernst van de misstand die de publicatie aan de kaak beoogt te stellen, de mate waarin het artikel steun vindt in beschikbaar feitenmateriaal, de toonzetting van het artikel, en of het gestelde op een minder schadelijke manier had kunnen worden gebracht.

Onderlinge verdeling

Indien de publicatie inderdaad onrechtmatig zou zijn, dan moet nog gekeken worden hoe de schadevergoeding tussen de opdrachtgever en de freelancer onderling verdeeld moet worden. Normaal gesproken geldt een verdeling van 50/50. Indien je als freelancer onvoldoende je bronnen hebt gecheckt, bestaat echter de kans dat je voor meer dan 50 procent aansprakelijk bent. Mocht je echter de opdrachtgever gewaarschuwd hebben dat het een risicovol artikel of item was, dan is de krant voor meer dan 50 procent aansprakelijk. Het beste is om vooraf afspraken te maken over dit soort verdeling van aansprakelijkheid.

Columnist

Gerelateerd nieuws

{snippet:block_twitter}