Ethiek algemeen

Als beroepsvereniging wil de NVJ geen oordeel vellen over werk(methodes) van collega’s. Juist bij een pluriforme mediasector hoort geen uitgewerkte, eenduidige code of eenvormige werkwijze, anders dan de Nederlandse wet.

Wel is door de jaren heen een aantal ethische codes opgesteld, die algemeen geaccepteerd worden als ethische regels van het vak:

De NVJ beseft dat de impact van het handelen van journalisten en media groot kan zijn en dat de media daarvoor een maatschappelijke verantwoordelijkheid dragen. Daarom heeft de NVJ de Raad voor de Journalistiek en de Nieuwsmonitor opgericht.

De Raad voor de Journalistiek

De Raad voor de Journalistiek is een onafhankelijke instantie, waar men terecht kan met klachten over journalistieke activiteiten. De Raad is samengesteld uit journalisten en andere deskundigen die op enigerlei wijze betrokken zijn (geweest) bij de journalistiek, zoals een docent van een opleiding journalistiek of een directielid van een uitgeverij of omroep. De Raad buigt zich over de vraag of een journalist zijn werk zorgvuldig heeft gedaan en of met een publicatie de grenzen van journalistieke ethiek zijn overschreden. De uitspraken van de Raad zijn niet bindend, maar dragen wel bij aan de meningsvorming over journalistiek gedrag.

Nieuwsmonitor

De media wordt vaak verweten hypes te creëren, achter elkaar aan te lopen of aan eenzijdige berichtgeving te doen. De Nieuwsmonitor is een onafhankelijk onderzoeksinstituut dat is opgericht om de journalistieke praktijk in Nederland te analyseren. Worden er terecht verwijten gemaakt over eenzijdigheid of is het met de pluriformiteit nog goed gesteld? Bij de Nieuwsmonitor staat het transparant maken van het nieuwsproces voorop, niet een beoordeling in termen van goed en slecht. Centraal staat wat verschillende media geschreven en bericht hebben. Aan de hand van wetenschappelijke inhoudsanalyses van mediaberichtgeving levert de Nieuwsmonitor empirisch materiaal op dat in de vorm van rapporten gebruikt kan worden voor reflectie en discussie over de kwaliteit van het journalistieke werk.