Kan ik mijn boek bij een andere uitgever onderbrengen?

Ik heb een boek geschreven en hiervoor een contract met een uitgeverij. Maar die uitgeverij doet veel te weinig om mijn boek verkocht te krijgen, ik moet zelf alle promotie doen. Daarom wil ik van deze uitgever af en het boek bij een ander onderbrengen, maar de uitgever houdt me aan het contract. Ik kan toch zelf wel beslissen wat ik met mijn boek doe? Mag dat zomaar? Kan ik niet van de uitgever af?

Antwoord

Nee, in de praktijk vrijwel niet. In vrijwel alle uitgeefcontracten wordt ofwel aan de uitgever toestemming gegeven het werk exclusief  te exploiteren, ofwel worden de auteursrechten overgedragen.

Onlangs, op 7 juli jl. heeft de Hoge Raad zich uitgesproken over soortgelijke problematiek in de zaak van Golden Earring tegen uitgeverij Nanada van Willem van Kooten. De artiesten vonden dat hun muziek veel te weinig gepromoot werd. Zij hadden een deel van hun auteursrecht (het “uitgaverecht”) op een groot aantal nummers voor de duur van het auteursrecht aan Nanada overgedragen. Dit soort uitgeefcontracten wordt zowel voor muziek als voor boeken gesloten. Reeds in 2010 liet de band aan Van Kooten weten dat zij de overeenkomst wilden ontbinden wegens wanprestatie. Die accepteerde dit niet en stapte naar de rechter. Voor de zekerheid heeft Golden Earring de overeenkomst ook nog opgezegd.

De Hoge Raad was van mening dat er sprake was van overeenkomsten van onbepaalde duur, die in beginsel opgezegd kunnen worden, tenzij anders is overeengekomen. Voor zo’n opzegging zijn er wel zwaarwegende gronden nodig, gezien de investeringen waartoe een exploitant zich ten behoeve van het werk verbindt. Het zou de bereidheid tot investeren niet ten goede komen als het contract zonder meer opzegbaar was. Dit volgt mede uit het auteurscontractenrecht. Daarin is opgenomen dat auteurs een uitgeefovereenkomst kunnen ontbinden als de uitgever de werken onvoldoende exploiteert (de non-usus bepaling). De auteur moet dan wel eerst een redelijke termijn stellen om de verplichting alsnog na te komen. Dit heet een ingebrekestelling. Pas dan is ontbinding wegens wanprestatie mogelijk als de uitgever niets of te weinig doet. Dit geldt zowel voor muziekuitgaven als andere uitgaven.

Kortom, alleen als de uitgever na een ingebrekestelling nog steeds te weinig doet, kan je als auteur van de uitgever af. Maar de uitgever kan een beëindiging makkelijk voorkomen door alsnog een beetje aan promotie te doen. In de praktijk is het dus vrijwel onmogelijk om met je boek naar een ander te gaan.

Bij Golden Earring is de zaak terugverwezen naar het Hof, om na te gaan of de artiesten konden ontbinden wegens onvoldoende exploitatie, dan wel een gegronde reden hadden om de overeenkomst op te zeggen.

 

mag dat zomaar
Petra Oudhoff
Jurist
020 303 97 00